E premte, 16 tetor 2026MarketingKontakt
Kërko

„Stomatologjia parandaluese“ është një libër modern për përmirësimin e shëndetit oral

16.10.2026, 17:22

Librin e ri profesional „Stomatologjia parandaluese“, në botim të „Ars Lamina“, u promovua sot (16 tetor) në amfiteatrin e Fakultetit të Stomatologjisë në Shkup, para një audience të madhe të përbërë nga profesorë, stomatologë, studentë dhe mysafirë të tjerë. Për rëndësinë e këtij botimi akademik folën dekania e Fakultetit të Stomatologjisë, prof. dr. Sonja Apostolska, promovuesi prof. dr. Dejan Markoviq, një nga autorët, prof. dr. Mira Jankullovska, si dhe redaktorja kryesore në „Ars Lamina“, Branka Bugariska.

„Stomatologjia parandaluese“ është një libër modern dhe gjithëpërfshirës, krijuar mbi bazën e përvojës së gjatë shkencore, mësimore dhe klinike të autorëve, si dhe mbi arritjet moderne në këtë fushë. Në fokus të tij është parandalimi si themel për ruajtjen dhe përmirësimin e shëndetit oral, me theks të veçantë në zbulimin e hershëm të sëmundjeve dhe në përdorimin e masave të përshtatshme parandaluese.

Dekania e Fakultetit të Stomatologjisë, prof. dr. Apostolska, theksoi se misioni i fakulteteve nuk realizohet vetëm përmes mësimdhënies dhe kërkimit shkencor, por edhe përmes krijimit të librave cilësorë dhe literaturës profesionale, të cilat përbëjnë trashëgimi të përhershme profesionale të institucionit.
"Vlera e vërtetë e dijes nuk qëndron vetëm në atë që dimë, por edhe në atë që bëjmë për të tjerët përmes saj. Kur dijenia shndërrohet në parandalim, parandalimi në shëndet, dhe shëndeti në një jetë më të mirë dhe më cilësore, atëherë misioni ynë akademik merr kuptimin e tij të vërtetë", theksoi prof. dr. Apostolska.

Promovuesi prof. dr. Dejan Markoviq, i cili erdhi posaçërisht për këtë rast nga Beogradi, theksoi dimensionin human të stomatologjisë parandaluese dhe rëndësinë e saj për arsimin dhe zhvillimin profesional të stomatologëve.
"Asnjë degë tjetër e stomatologjisë nuk pasqyron kaq drejtpërdrejt betimin e Hipokratit dhe detyrimin për të kujdesur për shëndetin e atyre që na kanë besuar kujdesin e tyre. Stomatologjia parandaluese ndoshta nuk është dega më atraktive apo më fitimprurëse, por padyshim është një nga më humanet dhe më të rëndësishmet për pacientët. Prandaj arsimi dhe edukimi i vazhdueshëm i studentëve dhe stomatologëve janë jashtëzakonisht të rëndësishme, veçanërisht për të kultivuar humanizmin, empatinë dhe përgjegjësinë morale tek profesionistët e rinj, të cilat shprehen më së miri përmes përpjekjes për ruajtjen e shëndetit oral. Ekzistenca e një libri gjithëpërfshirës si ‘Stomatologjia parandaluese’ është jashtëzakonisht e rëndësishme, sepse u ofron studentëve një bazë të fortë, por edhe mbështetje profesionale stomatologëve të diplomuar, duke i njohur me njohuritë e provuara dhe më të reja në fushë. Ekipi i autorëve ka bërë një punë të madhe për të krijuar një vepër të qartë, të saktë dhe të mbështetur në dëshmi shkencore, të kuptueshme dhe të dobishme si për studentët dhe stomatologët në fillim të karrierës, ashtu edhe për profesionistët me përvojë", theksoi prof. dr. Dejan Markoviq.

Libri është vepër e 12 profesorëve dhe ekspertëve të shquar nga Fakulteti i Stomatologjisë në Shkup: prof. dr. Elizabeta Gjorgievska (redaktore), prof. dr. Mira Jankullovska, prof. dr. Marija Stevanoviq, prof. dr. Ana Sotirovska-Ivkovska, prof. dr. Zlatko Georgiev, prof. dr. Aleksandar Dimkov, prof. dr. Meri Pavlevska, prof. dr. Efka Xhabokova-Bilbilova, prof. dr. Vesna Ambarkova, prof. dr. Olga Kokoçeva-Ivanovska, prof. dr. Hristo Petanovski dhe prof. dr. Jasna Simonoska.
Autorët theksojnë se libri është krijuar me qëllim lidhjen e njohurive shkencore moderne me nevojat praktike të profesionit të stomatologjisë, duke theksuar rëndësinë e parandalimit në praktikën klinike të përditshme.


"Motivi kryesor për krijimin e librit ‘Stomatologjia parandaluese’ ishte nevoja për sistematizimin e njohurive shkencore moderne dhe përvojave praktike në këtë fushë në literaturë që do t'u jetë e aksesueshme dhe e zbatueshme studentëve të stomatologjisë dhe profesionistëve të shëndetit. Me këtë botim duam të theksojmë rëndësinë e parandalimit si bazë për ruajtjen e shëndetit oral, zbulimin e hershëm të sëmundjeve dhe përdorimin në kohë të masave parandaluese të përshtatshme. Stomatologjia moderne nuk duhet të fokusohet vetëm në trajtimin e sëmundjeve tashmë të krijuara, por edhe në parandalimin e tyre përmes edukimit, kontrolleve të rregullta dhe qasjes individuale ndaj çdo pacienti. Libri lidh njohuritë teorike me aplikimin praktik të strategjive moderne parandaluese, duke përfshirë vlerësimin e faktorëve të rrezikut, kontrollin e biofilmit dentar, përdorimin e fluoridit dhe rëndësinë e ushqyerjes së duhur dhe higjenës orale. I kushtojmë vëmendje të veçantë individualizimit të parandalimit, sepse nevojat e çdo pacienti janë të ndryshme dhe kërkojnë masa të përshtatura. Njëkohësisht, teknologjitë moderne dhe zbulimi i hershëm mundësojnë njohjen në kohë të ndryshimeve, ruajtjen e indeve natyrale dentare dhe uljen e nevojës për ndërhyrje stomatologjike më komplekse. Qëllimi ynë është që ‘Stomatologjia parandaluese’ të jetë një burim i dobishëm njohurish për studentët, stomatologët dhe profesionistët e tjerë të shëndetit, si dhe një nxitje për përdorimin më të madh të parimeve parandaluese në praktikën e përditshme. Besojmë se me këtë botim kontribuojmë në përmirësimin e arsimit stomatologjik dhe të literaturës profesionale në gjuhën maqedonase, por edhe në zhvillimin e vetëdijes se shëndeti oral është pjesë e pandashme e shëndetit të përgjithshëm dhe cilësisë së jetës", theksuan autorët.

Librin e përbëjnë 19 kapituj dhe tre shtojca, ku trajtohen konceptet kyçe të parandalimit primar, sekondar dhe terciar, epidemiologjia dhe faktorët e rrezikut për sëmundjet më të zakonshme orale, si dhe metodat moderne për kontrollin dhe parandalimin e tyre.
I kushtohet vëmendje e veçantë: higjienës orale, profilaksisë me fluorid, ushqyerjes, kontrollit të pllakës dentare dhe procedurave klinike parandaluese. Përfshihen edhe edukimi shëndetësor oral, promovimi i shëndetit, programet e shëndetit oral publik, skriningu dhe zbulimi i hershëm i sëmundjeve. Në libër shqyrtohen edhe mundësitë për përdorimin e teknologjive digjitale në praktikën parandaluese stomatologjike, si dhe qasjet specifike në kujdesin për grupe të ndryshme pacientësh.

Botimi është kryesisht i destinuar për studentët e mjekësisë dentare, por përbën një burim të dobishëm edhe për specialistët, stomatologët në praktikën klinike dhe profesionistët e tjerë të shëndetit që dëshirojnë të thellojnë njohuritë e tyre në këtë fushë.


"Jemi veçanërisht krenarë që ‘Ars Lamina’ është botues i kësaj vepre të rëndësishme akademike, pas së cilës qëndrojnë dymbëdhjetë autorë – profesorë dhe ekspertë të shquar nga Fakulteti i Stomatologjisë në Shkup, të udhëhequr nga prof. dr. Elizabeta Gjorgievska. Në kohën kur shkenca dhe praktika mjekësore përparojnë vazhdimisht, literatura profesionale moderne dhe e sistematizuar në gjuhën maqedonase ka një rëndësi të veçantë – sidomos për studentët, por edhe për stomatologët që vazhdojnë të mësojnë dhe të përmirësohen gjatë karrierës së tyre profesionale. Besojmë se ky libër do të jetë një burim i çmuar njohurish për shumë breza të ardhshëm stomatologësh dhe do të kontribuojë në përmirësimin e kujdesit për shëndetin oral", theksoi Branka Bugariska, redaktore kryesore në „Ars Lamina“.

„Stomatologjia parandaluese“ përfaqëson vazhdimësi të bashkëpunimit të „Ars Lamina“ me ekipin e autorëve, pas botimit të „Stomatologjisë pediatrike“ – librit të parë gjithëpërfshirës për stomatologjinë pediatrike në vend.

Librin „Stomatologjia parandaluese“ mund ta gjeni në libraritë e „Literatura.mk“, në të gjitha libraritë kryesore në vend dhe online në www.literatura.mk.

PR

Lajme të ngjashme