Ministria e Energjisë: Avancohet gazsjellësi me Greqinë, po përgatitet interkonnektori me Serbinë dhe punohet për funksionalizimin e rrjetit vendas
Ndërtimi i gazsjellësit interkonjektiv me Greqinë, përgatitja e lidhjes së gazit me Serbinë dhe aktivitetet për funksionalizimin e segmenteve të ndërtuara vendase janë proceset konkrete përmes të cilave vazhdon zhvillimi i infrastrukturës së gazit në Maqedoni. Ministria e Energjisë, Minierave dhe Burimeve Minerale dhe NOMAGAS punojnë për krijimin e kushteve për furnizim më të sigurt, akses në burime të ndryshme të gazit natyror dhe lidhje më të madhe rajonale, njoftojnë nga aty.
"Në interkonnektorin me Greqinë, në gjatësi prej 68 kilometrash në territorin maqedonas, po realizohen aktivitetet ndërtimore. Sipas të dhënave të projektit të dorëzuara më 19 tetor, janë dorëzuar 64 kilometra tubacione, janë salduar 43 kilometra, dhe 18 kilometra janë vendosur në gropë. Realizimi i ekspropriimit është i shënuar me 97 përqind.
Marrëveshja për realizim është nënshkruar më 7 maj 2025, dhe përfundimi i planifikuar është në mes të vitit 2027. Konstrukti financiar i projektit përfshin grant investimi dhe marrëveshje për kredi me Bankën Evropiane të Investimeve dhe Bankën Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim. Kjo lidhje duhet të hapë mundësi shtesë për furnizim me gaz natyror dhe të forcojë sigurinë e sistemit.
Në të njëjtën kohë po përgatitet interkonnektori me Serbinë, me gjatësi të parashikuar prej 23 kilometrash në territorin maqedonas. Pas marrëveshjes më 27 gusht 2026, kanë filluar aktivitetet për përcaktimin e trasës dhe projektimin. Sipas dokumentacionit të projektit, është parashikuar financim nga burimet vetanake të NOMAGAS".
Po punohet, shtojnë në njoftim, edhe për krijimin e kushteve për vënien në përdorim të segmenteve vendase të gazsjellësit. "Në Klechovcë–Negotin dhe Negotin–Bitola, sipas materialeve të dorëzuara, po kryhen aktivitete për servisimin, kontrollin e integritetit dhe tharjen, pas të cilave është parashikuar që të vazhdojnë edhe në Shkup–Tetovë–Gostivar. Tre segmentet kanë gjatësi totale prej 277 kilometrash. Kontrollimet teknike dhe përgatitja janë hapa të nevojshëm për vënien e tyre të sigurt në funksion.
Këto aktivitete tregojnë se lidhja e gazsjellësit vazhdon, me projekte në faza të ndryshme: realizim, projektim dhe përgatitje për përdorim. Përparimi duhet të vlerësohet sipas punëve të realizuara dhe kushteve teknike të përmbushura, dhe jo përmes kualifikimeve të përgjithshme politike për heqjen dorë nga gazifikimi.
Lidhur me reagimet e LSDM-së dhe Levicës për ribalancin, Ministria sqaron se përshtatjet buxhetore shqyrtohen sipas qëllimit të mjeteve, kushteve për përdorimin e tyre dhe mundësisë për realizim gjatë vitit aktual. "Ndryshimi në nënprogramin "Gazifikimi" nuk duhet automatikisht të barazohet me prerjen e mjeteve për ndërtimin e gazsjellësve. Edhe pse janë dhënë sqarime më parë, vazhdon të paraqitet pohimi i pasaktë se përshtatja buxhetore do të thotë heqje dorë nga gazifikimi, duke çuar publikun në keqkuptim.
Mjetet për të cilat Ministria më parë dha shpjegim ishin planifikuar për blerjen dhe magazinimin e gazit natyror për rezervat strategjike. Për përdorimin e tyre nuk mjafton vetëm sigurimi i gazit dhe hapësirës së magazinimit: nevojitet edhe kapacitet transporti i sigurt drejt Maqedonisë. Disponueshmëria e kufizuar e kapaciteteve ndërkufitare drejt Bullgarisë ndikon në mundësinë që kjo blerje të realizohet sipas dinamikës së planifikuar. Prandaj, përshtatja buxhetore duhet të shqyrtohet në kontekstin e kushteve reale të furnizimit, dhe jo si vendim për braktisjen e gazifikimit.
Ndërtimi i infrastrukturës së gazsjellësit është proces i veçantë, me marrëveshje konkrete, burime financimi dhe faza teknike. Përparimi i interkonnektorit me Greqinë, përgatitja e lidhjes me Serbinë dhe aktivitetet në segmentet vendase janë treguesit sipas të cilëve duhet të vlerësohet realizimi. Ministria mbetet e përqendruar në vënien e sigurt të infrastrukturës në funksion dhe krijimin e kushteve për furnizim më të sigurt dhe më të larmishëm me gaz natyror".
