Kush është njeriu që mund ta mundë Netanjahun?

Izraelitët sot zgjedhin parlamentin e ri në zgjedhjet e para pas sulmit të Hamasit më 7 tetor 2023 dhe pothuajse tre vjet lufte. Konkurrenti kryesor i Benjamin Netanjahut është Gadi Ajzenkot, ish-shef i Shtabit të Përgjithshëm të ushtrisë izraelite dhe lider i partisë qendrore Jashar.
Ajzenkoti 66-vjeçar ishte i barabartë me Netanjahun në sondazhet përfundimtare për pozicionin në formimin e qeverisë së ardhshme, dhe partia e tij ishte lista më e fortë e vetme në disa sondazhe. Megjithatë, izraelitët nuk zgjedhin drejtpërdrejt kryeministrin, dhe asnjë bllok nuk ka shumicë të sigurt prej 61 anëtarësh në Kneset, sipas sondazheve.
Ajzenkoti ka lindur në Tiberias në vitin 1960 në një familje hebrenjsh marokenë me prejardhje punëtore dhe është rritur në Eilat. Ai u bashkua me ushtrinë izraelite në vitin 1978 dhe u ngjit në pothuajse gjithë hierarkinë ushtarake gjatë 41 viteve.
Ai ka qenë komandant i Komandës së Veriut, zëvendës-shef i Shtabit të Përgjithshëm dhe sekretar ushtarak i dy kryeministrave. Netanjahu e emëroi atë si shef të Shtabit të Përgjithshëm në vitin 2014, dhe ai drejtoi ushtrinë izraelite nga 2015 deri në 2019.
Në zgjedhje, ai paraqitet si një alternativë më e moderuar ndaj Netanjahut, kryesisht në mënyrën se si ai drejton vendin, qëndrimin e tij ndaj institucioneve dhe përgjegjësinë për 7 tetorin, dhe jo si një politikan që dëshiron një politikë sigurie izraelite thelbësisht më të butë.
Ai hyri në politikë në vitin 2022 në aleancën e Beni Gancit. Pas sulmit të Hamasit më 7 tetor të vitit pasardhës, ai iu bashkua kabinetit ushtarak të Netanjahut dhe mori pjesë në marrjen e vendimeve më të rëndësishme gjatë luftës në Gaza.
Tetë muaj më vonë, ai u largua nga kabineti së bashku me Gancin. Ai e akuzoi Netanjahun se nuk ka një plan strategjik të qartë për përfundimin e luftës dhe se paraqet sukseset taktike ushtarake si zëvendësim për strategjinë politike.
Ajzenkoti u kundërshtua premtimit të Netanjahut për "fitoren e plotë" ndaj Hamasit si një qëllim real ushtarak dhe i dha përparësi më të madhe kthimit të pengjeve izraelite. Në të njëjtën kohë, ai mbetet jashtëzakonisht i fortë në çështjet e sigurisë kombëtare dhe e konsideron Iranin si kërcënimin më të madh strategjik për Izraelin.
Lufta e goditi edhe personalisht. Djali i tij 25-vjeçar, Gal Meir Ajzenkot, rezervist, vdiq në Gaza në dhjetor 2023. Dy nga nipërit e tij gjithashtu u vranë në luftime.
Pas vdekjes së djalit të tij, ai qëndroi në kabinetin ushtarak edhe disa muaj, dhe humbja personale u bë një pjesë e rëndësishme e imazhit të tij publik në vendin ku pothuajse të gjitha diskutimet politike në vitet e fundit janë shënuar nga lufta dhe 7 tetori.
Në vitin 2025, Ajzenkoti themeloi "Jashar", që në hebraisht do të thotë "i ndershëm", "i drejtë" ose "korrekt". Partia u pozicionua në qendrën politike dhe ndërtoi fushatën e saj mbi sigurinë, funksionimin e institucioneve shtetërore dhe përgjegjësinë për dështimet që mundësuan sulmin e Hamasit.
Një nga premtimet kryesore të tij është formimi i një komisioni të pavarur shtetëror hetimor për të hetuar ngjarjet që çuan në 7 tetorin dhe sjelljen e udhëheqjes politike dhe ushtarake pas sulmit. Netanjahu deri tani është kundërshtuar ndaj një hetimi të tillë.



